Chương 7: Tam Thúc

Tiếp theo là phần kiểm tra bài cũ, vì tuổi khác nhau nên việc học của mỗi người cũng khác.

Giang phu tử từng dạy học cho nữ quyến nhiều phủ, lại luôn nhận được đánh giá tốt từ gia chủ, bà hẳn rất biết cách nhìn nhận thời thế.

Lâm Nhược Tĩnh của tam phòng năm nay mười tuổi, được xếp học riêng một chương trình cao hơn, đã bắt đầu học làm thơ từ.

Hai cô nương khác của tam phòng là Lâm Nhược Trinh tám tuổi và Lâm Nhược Dung bảy tuổi, tuổi tác không chênh lệch nhiều nên được xếp vào nhóm thứ hai, hiện đang học 《Kinh Thi》.

Ba cô nương nhị phòng tuổi còn nhỏ, xếp vào nhóm thứ ba, mới học tới《Thanh vận khải mông》.

Lâm Nhược Chuyết dù mang tư duy và khả năng tự chủ của người trưởng thành, tiến độ học tập nhanh hơn hai người kia. Nhưng nàng lại có nhiều tính toán, học rất nhiều thứ, việc tập tiêu và rèn luyện thân thể hàng ngày đã chiếm không ít thời gian.

Nàng không giống nam nhi phải đi thi cử, nên cứ thong thả tiến từng bước, từng chút tích lũy.

Nàng không thể hiện mình là “thiên tài”, chỉ duy trì mức độ tương đương với Lâm Nhược Hàm, duy chỉ có nét chữ là dành nhiều tâm sức hơn.

Lâm Nhược Vu của nhị phòng nhỏ tuổi nhất, theo học cùng hai tỷ tỷ có phần vất vả, nhưng Lâm Nhược Hàm vốn rất hữu ái, thường xuyên giảng giải thêm cho muội muội.

Bản thân Lâm Nhược Vu lại hiếu thắng nên bài vở vẫn theo kịp, chỉ có điều là người cực nhọc nhất.

Giang phu tử lần lượt giảng bài cho ba nhóm, nhóm nào chưa đến lượt thì tự ngồi vào bàn ôn luyện.

Ba tỷ muội nhị phòng đồng loạt lấy giấy mài mực, bắt đầu chép 《Nữ Tắc》.

Lâm Nhược Chuyết thong thả chép từng chữ. Hai mươi lượt là một khối lượng lớn nhưng với nàng thì chẳng đáng kể.

Vốn định luyện chữ nên hàng ngày nàng đều tự tăng thêm mấy trang giấy luyện tập.

Nội dung luyện tập thì, nàng vốn lo xa, đã sớm chọn toàn bộ là 《Nữ Tắc》, 《Nữ giới》 và 《Hiếu kinh》.

Mỗi ngày vài trang tuy không nhiều, nhưng tích lũy ngày qua ngày thì con số ấy lại rất đáng kể.

Nàng đã tính rồi, trừ đi phần nét chữ còn quá tệ thời kỳ đầu, chỉ cần chép bù thêm hai lượt nữa là đủ số hai mươi.

Bởi thế mới nói, sự tích lũy thường ngày là vô cùng quan trọng, cơ hội luôn dành cho những người có sự chuẩn bị. Quả nhiên hôm nay đã dùng đến.

Đến bữa trưa, Hoàng thị đã biết chuyện các cô nương hai phòng lời qua tiếng lại tại Bàn Tiêu Đường.

Đối với hành động tạm gác hiềm khích, cùng nhau đối ngoại của hai tỷ muội nhị phòng, bà rất hài lòng.

Hoàng thị khen ngợi các cô nương một cách rất kín đáo. Trên bàn ăn xuất hiện thêm vài món các nàng yêu thích; mỗi người còn được phát thêm ba bộ văn phòng tứ bảo mới tinh. Bà còn viện một lý do nghe đường hoàng: vì các con phải chép 《Nữ Tắc》 nên mới sắm thêm.

Lâm Nhược Chuyết nếu không phải đã sinh trưởng ở nơi này suốt sáu năm, thì tám phần cũng đã tin vào cái cớ ấy rồi.

Cho nên mới nói, đừng thấy người cổ đại khoa học kỹ thuật lạc hậu mà lầm, tâm nhãn của họ so với người hiện đại chỉ có hơn chứ không kém.

Những điều nàng cần học hỏi còn nhiều lắm!

Bữa trưa của Lâm Nhược Cẩn tiếp tục trôi qua trong cảnh ăn mà chẳng biết vị.

Một công tử ca chín tuổi lớn lên trong nhung lụa, chưa từng nếm mùi sầu khổ, dù có ra sức che giấu đến đâu thì dáng vẻ hồn siêu phách lạc vẫn lọt vào mắt những người hữu tâm.

Hoàng thị nhìn thấu tất cả, sau bữa trưa liền bất động thanh sắc dặn dò Lư ma ma vài câu.

Chẳng bao lâu sau, một tiểu nha hoàn nhị đẳng trong viện bưng vài đĩa điểm tâm ra tiền viện, tặng cho Lưu phu tử đang dạy học.

Lưu phu tử tuổi tác đã cao, chừng ngoài năm mươi.

Năm mươi tuổi vẫn chưa thi đỗ cử nhân, ông cũng nguội lạnh tâm tư khoa cử.

Học vấn của ông thế nào, theo lời Lão thái gia thì là “nền tảng vững chãi, dạy vỡ lòng là tốt nhất”.

Lâm nhị lão gia nghe vậy liền mời ông về dạy dỗ trưởng tử.

Lâm Nhược Chuyết thở dài bất lực, phụ thân nàng không nghe ra ngụ ý của Tổ phụ sao?

Dạy vỡ lòng cực tốt, lại thêm cái tiền tố “nền tảng vững chãi”, rõ ràng là đang chỉ điểm vị lão học cứu này vì sao mấy lần thi Hương đều trượt, lão chỉ đọc “sách c.h.ế.t”.

Nói cách khác, người này chỉ có thể dạy lớp dưới, không thể dạy lớp trên được!

Nhị ca năm nay đã chín tuổi rồi, cứ dạy mãi thế này liệu có ổn không?

Lâm Nhược Chuyết đã hoàn toàn tuyệt vọng với sự thiếu giác ngộ của Lâm nhị lão gia.

Tuy nhiên, Lưu phu tử dù có gàn dở, dạy học lại thực sự rất nghiêm túc.

Tổ phụ nhìn người rất chuẩn, Lưu phu tử tính tình quy củ, cứng nhắc lại có thể khiến đám nhi tử tinh nghịch hiếu động phải học thuộc lòng làu làu mấy cuốn sách cơ bản, cả 《Tứ Thư》 cùng tập chú này nọ. Căn bản quả thực được dẫn dắt rất vững.

Lưu phu tử tính tình nghiêm cẩn, cứng nhắc, tự nhiên cũng phát hiện ra sự mất tập trung của Lâm Nhược Cẩn.

Thấy tiểu nha hoàn bên viện Hoàng thị đến hỏi, ông liền thành thật kể hết.

Người vừa đến đã như vậy, không phải do chuyện học hành.

Sau đó, Hoàng thị lại gọi đại nha hoàn của Lâm Nhược Cẩn là Lãnh Hương tới, Lãnh Hương thưa:

“Nhị Gia nửa đêm gặp ác mộng, sau đó cứ trằn trọc không ngủ, đọc sách hơn nửa canh giờ rồi dậy.”

Hoàng thị nghe thấy ngoài mặt không có chuyện gì lớn nên cũng buông tay.

Phụ thân hắn còn chẳng quản, bà càng chẳng rỗi hơi mà lo lắng làm gì. Đại thể không sai sót là được.

Sau cùng bà lại hỏi tiểu nha hoàn của Lâm Nhược Chuyết sang báo tin, biết Lục cô nương vẫn tiếp tục cái sự kỳ quặc thường ngày, đóng cửa ở lì trong phòng, không cho tiểu nha hoàn vào hầu hạ.

Bà cũng chẳng coi đó là chuyện lớn, chỉ dặn tiểu nha hoàn đừng để cô nương bị thương, hay quên chép 《Nữ Tắc》 là được.

Chính cách quản lý lỏng lẻo ấy này của Hoàng thị đã mang lại sự thuận tiện cực lớn cho Lâm Nhược Chuyết.

Khi thực sự đọc sách viết chữ, nhất định phải đảm bảo ánh sáng rực rỡ.

Còn khi đóng cửa cửa sổ một mình, đa phần nàng trải thảm trong phòng tập yoga, gập bụng, cử vật nặng và các bài vận động rèn luyện thân thể khác.

Sức khỏe tốt là vốn liếng của mọi thứ, nàng dành phần lớn thời gian vào việc này.

Ngoài những bài vận động trong nhà không thể để ai thấy, còn có các hoạt động ngoài trời công khai như nhảy dây, chạy bộ, đá cầu.

Bởi thế mới nói, tái ông thất mã yên tri phi phúc (*).

(*) họa phúc khó lường, trong cái rủi có cái may.

Nếu có mẫu thân ruột, bảo đảm nàng sẽ bị quản từ đầu đến chân.

Chỉ cần nhìn Lâm Nhược Hàm sinh sau chỉ một ngày nhưng thấp hơn nàng nửa cái đầu là biết sự khác biệt nằm ở đâu rồi.

Lâm Nhược Cẩn rất khâm phục sự điềm nhiên tự tại của Lâm Nhược Chuyết. Hắn nén nhịn mấy ngày mới khôi phục lại trạng thái bình thường trên bề mặt.

Ngày hôm đó, hắn chọn lúc rảnh rỗi tìm đến thư phòng của Tam thúc Lâm Hải Tự.

Lâm Hải Tự thấy cháu trai đến thì rất ngạc nhiên, nhiệt tình đón tiếp:

“Nhược Cẩn sao hôm nay lại rảnh rỗi tới đây? Bài vở phu tử giao đã làm xong hết chưa?”

Lâm Nhược Cẩn không tự nhiên ngồi xuống ghế dưới, đây là lần đầu tiên trong đời hắn trò chuyện riêng với Tam thúc như thế này.

Nhưng muội muội đã nói, muốn làm sáng tỏ chân tướng, chỉ có nơi Tam thúc là đột phá khẩu duy nhất.

“Tam thúc, con có vài chỗ trong bài học không hiểu lắm, muốn thỉnh giáo thúc.”

Lâm Hải Tự thoáng ngẩn ra, không hiểu vì sao cháu trai bỏ mặc phu tử sẵn có không hỏi, lại đi đường vòng đến chỗ mình.

Tuy nhiên nam nhân cổ đại quan niệm tông tộc cực kỳ mạnh mẽ, chất tử cũng gần như nhi tử vậy, Lâm Nhược Cẩn đặc biệt đến thỉnh giáo, hắn tự nhiên không có lý do gì để thoái thác, bèn bắt đầu giảng giải cặn kẽ.

Lâm Hải Tự vốn là một cử nhân đầy triển vọng đỗ Tiến sĩ, tài học rất khá.

Chỉ một đoạn ngắn trong 《Đại Học》 cũng được hắn dẫn dắt ra mấy điển cố, xuất xứ từ đâu, cứ thế tuôn ra.

Lâm Nhược Cẩn nghe đến mê mẩn. Mãi đến khi Tam thúc giảng xong hắn vẫn còn say sưa.

Bên tai bất giác vang lên lời nói đầy thâm ý của Lâm Nhược Chuyết: nghe Tam thúc giảng sách một lần, huynh sẽ hiểu cùng một cuốn sách, qua lời giảng của những người khác nhau, khoảng cách nằm ở đâu.

Hắn cúi đầu thật thấp. Nhớ lại hồi Đại bá mời thầy cho Đại ca Nhược Ngu, sau khi học vỡ lòng xong, Đại bá đã viết biết bao nhiêu thiếp mời gửi cho các danh gia đại nho, nhờ họ giới thiệu những bậc thầy có thực tài, nghìn chọn vạn tuyển mới chọn được một vị tiên sinh.

Vị tiên sinh đó sau này đỗ Nhị giáp, trúng tuyển Tiến sĩ. Đại bá lại nhờ vả bao nhiêu ân tình, gửi đại ca vào môn hạ của một vị đại nho.

“Nhược Cẩn?”

Lâm Hải Tự thắc mắc trước sự im lặng của cháu trai, ôn tồn gọi:

“Sao vậy? Sao lại ủ rũ thế kia?”

“Tam thúc.”

Lâm Nhược Cẩn ngẩng đầu, định thần nhìn Lâm Tam lão gia, trong mắt ẩn chứa nỗi ưu tư không phù hợp với lứa tuổi:

“Tam thúc, thực ra cháu không phải là không hiểu. Đoạn sách này, Lưu phu tử đã giảng rồi.”

Lâm Hải Tự nhướn mày, không giận mà đầy hứng thú hỏi ngược lại:

“Ồ? Vậy Nhược Cẩn vì sao lại đến hỏi ta?”

Lâm Nhược Cẩn do dự một lát rồi nói:

“Tam thúc, cháu muốn nghe thúc giảng một lần. Những gì Lưu phu tử giảng không giống với thúc giảng.”

“Khác ở chỗ nào?”

Lâm Hải Tự bưng chén trà lên.

“Thúc giảng, cháu nghe thấy rất thú vị, cũng dễ nhớ. Còn Lưu phu tử giảng, cháu nghe chỉ muốn buồn ngủ.”

Lâm Nhược Cẩn nghiêm túc trả lời.

Lâm Hải Tự sa sầm mặt:

“Hồ nháo! Cháu đây là đang soi mói phu tử sao?”

Lâm Nhược Cẩn không hề sợ hãi sắc mặt của hắn, từng chữ một hỏi:

“Tam thúc, chẳng lẽ học trò không thể chọn thầy sao? Nếu là như vậy, tại sao năm đó Đại ca đi học, Đại bá lại phải viết nhiều thiếp mời như thế, chuẩn bị nhiều lễ vật như thế, gặp gỡ nhiều người như thế?”

Lâm Hải Tự lạnh lùng nói:

“Nhược Cẩn, lời này cháu nói sai chỗ rồi, cháu nên đi tìm phụ thân của cháu.”

Lâm Nhược Cẩn thất vọng cúi đầu, nói:

“Phụ thân… phụ thân có nỗi khổ riêng của ông…”

Ngừng một chút, hắn khẩn cầu:

“Tam thúc, cháu không dám làm phiền thúc, chỉ hy vọng Tam thúc có thể chỉ điểm cho cháu danh mục vài cuốn sách, để cháu biết ngoài 《Tứ Thư》, cháu còn nên đọc thêm những sách gì khác?”

Lâm Hải Tự không đáp thẳng:

“Khẩu khí không nhỏ nha, chẳng lẽ 《Tứ Thư》 cháu đã thấu triệt hết rồi?”

“Chưa thấu triệt ạ.”

Hắn hạ quyết tâm, nói ra những lời Lâm Nhược Chuyết đã dạy:

“Nhưng cháu biết, nếu cháu chỉ đọc bốn cuốn này, những thứ khác đều không xem, không biết, thì cả đời cháu cũng không thấu triệt nổi bốn cuốn sách này, cả đời chỉ dừng lại ở chức tú tài.”

Lâm Hải Tự lạnh lùng nhìn hắn, ánh mắt sáng như đuốc.

Thời gian không biết đã trôi qua bao lâu, Lâm Nhược Cẩn lần đầu tiên phát hiện ra người Tam thúc bình thường hiền hòa cũng có lúc uy áp bức người như thế này.

Có phải mỗi một người thực ra đều có hai gương mặt? Ngày thường thấy là một gương mặt, đến lúc đặc biệt lại là một gương mặt khác.

Giống như phụ thân của hắn vậy. Nhìn thì uy nghiêm chính trực, nhưng lại là kẻ vô tình vô nghĩa, là hung thủ hại c.h.ế.t mẫu thân.

Ngay khi hắn gần như không trụ vững nổi, định cúi đầu nhận lỗi thì Lâm Hải Tự đột ngột ha ha cười lớn, quét sạch vẻ nghiêm nghị, đôi mắt lại trở nên ôn hòa:

“Tốt! Nhược Cẩn, cháu rất tốt!”

Lâm Tam lão gia dịu dàng nói:

“Chuyện của Lưu phu tử, ta không tiện nói nhiều. Cháu có chí tiến thủ là tốt rồi. Nhưng cần biết phận làm con cháu, khiêm hòa là trên hết. Không được cậy mình có chút thông minh mà chậm trễ, xem thường tiên sinh.”

“Ở đây ta có hai cuốn 《Trung Dung Chi Thuyết》 và 《Luận Tần》 của Trương Thụy Trạch tiên sinh, cháu cầm về xem trước đi. Nhưng nhớ kỹ, không được làm lỡ dở bài vở chính.”

Lâm Nhược Cẩn cẩn thận đón lấy sách, chẳng còn chút linh lợi nào như lúc nãy.

Lâm Hải Tự chỉ nghĩ hắn mừng đến ngây người, trong lòng còn thoáng chút thương cảm.

Nhị ca là người thế nào, người làm huynh đệ như hắn sao có thể không biết. Đứa trẻ Nhược Cẩn này cũng không dễ dàng gì.

Nào biết trong đầu Lâm Nhược Cẩn lúc này chỉ có một câu: Tam thúc không giận. Tam thúc cư thực sự không giận? Giống hệt như lời Nhược Chuyết nói, thật là thần kỳ? Sao muội ấy biết Tam thúc sẽ không thực sự nổi giận, lại còn chỉ điểm cho mình đôi chút nhỉ?

“Rất đơn giản.” Lâm Nhược Chuyết sau khi nhận được món quà do chính tay Lâm Nhược Cẩn mang tới: một bộ hoa tiên thời thượng, và nghe xong quá trình chi tiết của lần thăm dò này, liền nói với hắn:

“Đừng nghe những gì họ nói, hãy nhìn những gì họ làm.”

Người Nho gia vốn thích nhất là giảng giải đạo lý: chúng ta đều phải noi theo Thánh Nhân; trong phẩm đức của chúng ta chỉ có lương thiện cao thượng, tuyệt không có đê tiện ác liệt.

Họ bôi son trát phấn cho một thời thái bình, che mắt dân chúng, nói rằng Hoàng Đế cao thượng, đại thần cao thượng, đến cả phụ thân của ngươi cũng cao thượng.

Thế nên, xã hội này cũng cao thượng.

Toàn là lời giả dối!

Nếu thực sự có nhiều kẻ thống trị cao thượng như thế, vậy những bách tính phải bán con bán cái, vất vả từ đầu năm đến cuối năm mà vẫn không đủ ăn kia là chuyện thế nào?

Học thuyết Nho gia né tránh cái “ác” trong nhân tính, nhưng cái “ác” đó vẫn luôn tồn tại.

Ngay cả bậc tiền hiền của họ là Khổng Tử cũng từng làm chuyện nói dối, còn tìm ra một lý do đường hoàng ghi vào học thuyết: vì người tôn kính mà giấu giếm, vì người thân thiết mà giấu giếm, vì người hiền đức mà giấu giếm.

Đến cả Khổng Thánh Hiền còn không tránh khỏi làm vài việc không quang minh chính đại, huống hồ là đám con cháu ngàn năm sau.

Nhà ai mà chẳng có chút chuyện nhơ nhớp cơ chứ!

Vậy thì, môn đồ Nho gia làm sao tự viên mãn lời nói, kiên trì học thuyết “Thế giới đại đồng, mọi người cao thượng” của họ đây?

Rất đơn giản, họ chọn cách không nói.

Những chuyện không mấy cao thượng ấy à, ta làm, nhưng ta không nói. Ta không nói, ai hiểu được thì là người thông thấu. Ai không hiểu, thì cứ làm kẻ ngốc cả đời đi!